Narracje dziejów Polski

Tematy prezentacji:

  1. Język nienawiści i wykluczenia w „Gazecie Wyborczej” i  „Rzeczpospolitej” w kontekście problematyki historycznej w obu dziennikach.
  2. Mowa nienawiści i wykluczenia w „Nasz Dziennik” w kontekście problematyki historycznej.
  3. Mowa nienawiści i wykluczenia: wobec Kościoła i chrześcijaństwa
  4. Porównać „Krytykę polityczną” i „Frondę” biorąc pod uwagę tematykę historyczną w obu periodykach.
  5. Porównać „Rzeczy wspólne” i „Nowy Obywatel” biorąc pod uwagę tematykę historyczną w obu periodykach.
  6. Obraz Jacek Kuroń w dzisiejszym dyskursie publicznym – „lewak” czy „antykomunista” ?
  7.  „Salon” jako termin deprecjacji w dyskursie publicznym. Źródła terminu w najnowszych dziejach Polski.
  8.  „Endecki” jako termin deprecjacji w dyskursie publicznym.
  9. Filmy „Rewers” i  „Róża” jako narracje najnowszych dziejów Polski.
  10. „Mała autobiografia Olsztyna” Kazimierza Brakonieckiego jako narracja najnowszych dziejów Polski.
  11. Andrzej Kijowski „Noc listopadowa” – literacka wizja historii Polski.
  12. Obraz najnowszych dziejów Polski w publicystyce Jana Nowak-Jeziorańskiego.
  13. Narracja dziejów Polski w kazaniach Jana Pawła II podczas pielgrzymki do Polski w roku 1979.
  14. Narracja najnowszych dziejów Polski w książkach i publicystyce Adama Michnika.

sylabus

Współczesne polskie spory o sens dziejów najnowszych. Polskie narracje i pamięć społeczna po 1989

Każdy poważny przełom dziejowy i zasadnicze zmiany sytuacji politycznej wywołują i wywoływać muszą zasadnicze zmiany „opowieści elementarnej” (master story) danej społeczności. Nie jest to niemal nigdy zmiana dokonująca się szybko i wyraziście, dlatego choć nieuchronna, z trudem może dostrzegana. W polskim przypadku dzieje się podobnie. Przełom dziejowy, jakim był rok 89 musiał wywołać poważne zmiany w społecznym obrazie przeszłości. Po roku 1989 nowe odniesienie do epoki 1939-1945-1989 staje się silnie odczuwaną potrzebą, choć może być ona i jest bardzo rozmaicie rozumiana.

Punktem wyjścia wykładu jest rozróżnienie między historiografią i jej interpretacjami a pamięcią społeczną. Zasadniczym pytaniem wykładu jest jak kształtowała się w Polsce po roku 1989 pamięć społeczna, jakie były jej główne narracje- nurty i jakie relacje między nimi zachodziły i zachodzą. Nie wyklucza to przywoływania tych prac powszechnie znanych historyków, którzy zdają się reprezentować odmienne punkty widzenia i być w jakimś stopniu reprezentatywni dla poszczególnych narracji jak np.: Andrzej Friszke, Andrzej Roszkowski, Andrzej Paczkowski, Antoni Czubiński.

Przypomniane będą i omówiono najbardziej głośne dyskusje publiczne dotyczące wydarzeń najnowszych dziejów Polski jak m.in. spor o Jedwabne, dyskusja wokół pogromu kieleckiego, rozbieżne oceny muzeum powstania warszawskiego i oddziaływanie ich na kształtowanie się społecznej pamięci.

Dokonana będzie próba opisu poszczególnych narracji, zbadania zarówno ich źródeł w indywidualnych i zbiorowych biografiach, jak i ich psychologicznych i politycznych motywacji. Punktem wyjścia będzie propozycja Przemysława Czapińskiego dostrzegającego w Polsce zasadniczy podział między dwoma obozami, które nazywa on „modernistami” i „tradycjonalistami”. Zachodzi pytanie w jakim stopniu ten podział odnoszący się narracji literackich może być punktem wyjścia opisu narracji pamięci społecznej.

Przedmiotem wykładu będzie też próba rekonstrukcji polityki historycznej prowadzonej przez kolejne rządu, jako istotnego czynnika kształtowana pamięci społecznej.

Poruszony też będzie problem miejsca polskiej pamięci na tle proces kształtowania się pamięci europejskiej, w szczególności analizie poddane będą obchody rocznicowe w roku 2009.

Lektura>

Czapliński (2009) Przemysław: Polska do wymiany. Późna nowoczesność i nasze wielkie narracje.

PRL wobec. Polityka  historii czy propaganda?

Bodio Tadeusz: Miedzy romantyzmem a pragmatyzmem. Psychologiczne aspekty transformacji w Polsce.

Mróz (2006) Tadeusz Kazimierz: Naród musi pamiętać. Doświadczenie i refleksje.

Bodio (2001) Tadeusz: między romantyzmem a pragmatyzmem. Pschopolityczne aspekty transformacji w Polsce.

Wawrzyniak Joanna: zbowid i pamięc II wojny świtowej 1949-1969.

Wóycicka Zofia: Przerwana żałoba. Polskie spory wokół pamięci nazistowskich obozów koncentracyjnych 1944-1950

Wóycicki Kazimierz: Zagadnienie historiografii pamięci w: Orbis linquarum (2009)

Wóycicki Kazimierz: Niemiecka pamieć (pierwszy rozdział), Warszawa 2011.

Mróz (2006) Tadeusz Kazimierz: Naród musi pamiętać. Doświadczenie i refleksje.

Bodio (2001) Tadeusz: między romantyzmem a pragmatyzmem. Psychopolityczne aspekty transformacji w Polsce.

Nowinowski (2008) S.M., Pomorski Jan, Soebiecki R. (red.) Pamięć i polityka historyczna. Doswiadzcenia Polski i jej sąsiadów.

Kula Marcin: Między przeszłością a przyszłością. O pamięci, zapominan i i przewidywaniu.

Woleński Jan: Lustracja jako zwierciadło.

Romanowski Andrzej: Rozkosze lustracji. Przedmowa Jacek Kurski.

Chwalba Andrzej:  Sacrum i rewolucja

Łagowski Bronisław: Duch i bezduszność III Rzeczpospolitej.

Grzelak (2005) Piotr: Wojna o lustrację.

Ostrowska Joanna: Kto istnieje, a kto nie istnieje, w polskim dyskursie II wojny światowej?,w:  Respublika nowa, nr 7/2009.

Szpociński:

Wojna na kanony, TP/47 22 listopada 2009.

 

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s