Narratyw przeszłości i transformacja w Białorusi

Zmiana obrazu przeszłości stanowi istotny czynnik transformacji w krajach postsowieckich. Narzucona interpretacja przeszłości, podporządkowana ideologii rosyjsko-komunistycznej wymagała zastąpienia interpretacją przeszłości odpowiadającej niepodległości państwa.

W przypadku białoruskim wiązało się to pytaniem o zasięg procesu narodotwórczego.

https://kazwoy.wordpress.com/students/terminologia-historiografii-pamieci/

Wstępna i nie uporządkowana bibliografia

Łastouski Вацлаў Ластоўскi, Выбраныя творы, Минск 1997.

Олег Неменский, Поляки и русские: народы разных времен ц разных пространств [w:] Вопросы Национализма  2010 № 3, ss.24-37.

Adamovitz Antony, Oppostion to Sovietization in Belorussian Literature (1917-1957) with Foreword by Alexander Dallin, Institute for the Study of the USSR, Munich 1958.

Akudowicz Walacin, Dialogi z Bogiem, Wrocław 2008.

Akudowicz Walentyn, Код отсутствия, Kaunus 2008.

Aleksandrowicz Stanisław, Jak pisano historię Białorusi w XX wieku?, [w:] Michalak Dorota (red.), Białoruś w XX stuleciu. W kręgu kultury i polityki, Toruń 2007. ss.15-54.

Aleksiejewicz Swietłana, Wojna nie ma w sobie nic z kobiety, Wołowiec 2010

Babkau Ihar „Adam Kłakocki i jego cienie”, Królestwo Białorusi. Interpretacje ru(i)n

Bardulin Ryhor, Wasil Bykau, Gdy witają się dusze. Poezja i proza. Wrocław 2005.

Bardulin Ryhor, Wasil Bykau, Gdy witają się dusze. Poezja i proza. Wrocław 2005.

Bortnowska Katarzyna, Białoruski modernizm. Liryka „pokolenia Bum-Bam-Litu”, Lublin 2006.

Browarek Tomasz, Struktura narodowościowa i społeczna Białorusi [w:] Topolski Ireneusz, Białoruś w stosunkach międzynarodowych, Lublin 2009.

Cywiński Bohdan, Szańce dwóch kultur. Szkice z dziejów Europy Wschodniej, Warszawa 2013.

Gierowska Kałłaur Joanna, Powiat słucki w raportach agentów Wydziału Werbunkowo-Zaciągowego Okręgu Mińskiego Zarządu Cywilnego Ziem Wschodnich w roku 1919, Journal     Annales UMCS, Volume 65, Number 2 / 2010

Gierowska-Kałłaur Joanna,  Raporty Straży Kresowej 1919-1920: ziem Północno-Wschodnich opisanie. O Niepodległą i granice t.7, Warszawa: Wydział Dziennikarstwa i Nauk Politycznych, Uniwersytet Warszawski; Pułtusk: Akademia Humanistyczna im. Aleksandra Gieysztora, 2011.

Harecki Maksim (1993-1938) Rygor Baradulin, Nelly Bekus, Struggleover Identity. The Official and Alternative “Belarusianness”, Budapest-New York 2010.

Językoznawstwo i Białoruś. Z Elżbietą Smułkową rozmawia Anna Engelking w: Anna Engelking, Romuald Huszcza (red.), Pogranicza języków. Pogranicza kultur. Studia ofiarowane Elżbiecie Smułkowej, Warszawa 2003

Łatyszonek  Oleg, Od Rusinów Białych do Białorusinów. U źródeł białoruskiej idei narodowej, Białystok 2006

Łatyszonek Oleg,  Historia Białorusi od połowy XVIII do końca XX wieku, Białystok 2002 (wraz z Eugeniuszem Mironowiczem)

Mаксим Жбанков, No style – Белкуьт между Вудстоком и дажынкамі, Вильнюс 2013.

Petz Ingo, Belarus? Uns doch egal! Eine Polemik [w:] Belarus, Aus Politik und Zeitgeschichte, 24-26/2011/14. Juni

Pilch Adolf,  Partyzanci trzech puszcz, Editons Spotkania 1992, rozdział  Puszcza Nalibocka s.62-232).

Radzik Ryszard, Kulturowo-cywilizacyjna tożsamość społeczeństwa Białorusi [w:] Topolski Ireneusz, Białoruś w stosunkach międzynarodowych, Lublin 2009.

Raport o stane kultury niezależnej i NGO w Białorusi, Lublin 2011.

Sahanowicz Hienadź, Historia Białorusi do końca XVIII wieku, Lublin 2001)

Smułkowa Elżbieta, Białoruś i pogranicza. Studia o języku i społeczeństwie, Warszawa 2002.

Szybieka Zachar, Historia Białorusi 1772-2000, Lublin 2002,

Tank (Maksim Jauhien Skurko), Kartki z kalendarza, 1977.

Turonek Jerzy,  Wacław Iwanowski i odrodzenie Białorusi.

Pawluczuk Włodzimierz,  Wierszalin. Reportaż o końcu świata, 1978.

Wolha Husczawa, Ojczyzna-państwo- Białoruś w świadomości mieszkańców Bracławszczyzny [w:] Radzik Ryszard, Sajewicz Michał, Studia Białorutenistyczne nr 4, Lublin2010

Zaprudnik Jan, Belarus: At the Crossroads in History, Boulder 1993.

Бедарускя лiтаратура. Бiлеты ў пытфннях i адказахю 11 клас. Мiнск 2002.

Петриков П.Т., Очерки новейшей историографии Беларуси (1990-е – началщ 2000-х годов), Минск 2007.

Семен Букчин, Белорусская трагедия 1986-1999. Страна и народ  в зеркале публицистики, Warszawa 2000.

——–

Jermałowicz Siargiej, Od Rusinów Białych do Białorusinów ?????

Jefim Karski Białorusini 1903 kwestia terytorialności Białorusi

11 replies

  1. Konspekt. Mińsk jako miejsce pamięci w kontekście narratywu białoruskiego
    W XX wieku Mińsk niewątpliwie staje się symbolem białoruskiej państwowości i symbolem radzieckiego państwa białoruskiego. Mińsk staje się symbolem szybkiej urbanizacji i industrializacji całej Białorusi. W 1939 miasto liczyło 240 tysięcy mieszkańców, gdy w 1897 roku populacja wynosiła zaledwie 90 tys. mieszkańców. W latach 30 Mińsk to jeszcze i najważniejsze na Białorusi miejsce pamięci ofiar stalinowskich, tutaj należy wyróżnić takie miejsce w strefie Mińska jak uroczysko Kuropaty. Po raz pierwszy o tym, że w uroczysku Kuropaty funkcjonariusze NKWD przeprowadzali masowe egzekucje białoruskie społeczeństwo dowiedziało się 3 czerwca 1988 z artykułu Zenona Poznyaka i Jewgienija Szmygalewa „Kurapaty: Droga śmierci”. Publikacja miała kolosalny wpływ i doprowadziła do rozpoczęcia śledztwa kryminalnego, w którym ustalono, że w Kurapatach pochowano ofiary egzekucji przeprowadzanych przez NKWD w latach 1937-1941. Według różnych szacunków w Kurapatach rozstrzelano kilkadziesiąt tysięcy osób. Kuropaty zawsze były punktem napięcia. Uroczysko stało się ikonicznym i symbolicznym miejscem dla białoruskiego ruchu Narodowo-Demokratycznego. Dlatego wszelkie działania władz w Kurapatach wywołują falę protestów.
    W latach 40 Mińsk staje się najważniejszym, miejscem oporu wobec okupanta nazistowskiego, o czym świadczy zabójstwo kierownika Mińska Kube. O wniosku białoruskiego narodu w sprawe zwycięstwa nad nazizmem świadczy takie miejsce pamięci jak Obielisk Zwycięstwa w Mińsku. Innym ważnym miejscem pamięci jest obóz koncentracyjny w Trościeńcu gdzie ludność żydowska była poddana zagładzie, największy obóz koncentracyjny na terenie ZSRR, symbol pokuty narodu żydowskiego na Białorusi. Po wojnie obok uroczyska Błagowszczyzna, należącego do Trościeńca miejsca masowych egzekucji, znajdowało się wysypisko śmieci,. Kamień pamiątkowy postawiono tu dopiero w 2002 roku. Od 2010 roku trwają prace nad utworzeniem pomnika. Jego budowa była wspierana przez Niemcy, w tym MSZ RFN, osoby prywatne i administrację miast, skąd do obozu zagłady pod Mińskiem sprowadzano Żydów. Prezydent RFN Frank-Walter Steinmeier przyjechał na otwarcie kompleksu wraz z prezydentem Łukaszenko. Memorialny kompleks został odwiedzony przez kanclera Austrii.
    Ważnym miejscem pamięci w Mińsku jest „Wyspa łez”, znajdująca się w samym centrum Mińska. Przed pomnikiem znajduje się głaz z brązową ikoną Matki Bożej i tekstem wyjaśniającym temat pomnika. Ten głaz jako kamień węgielny w miejscu przyszłego pomnika został zainstalowany na wyspie w 1988 r. pomnik jest wykonany w formie świątyni, na podstawie konturów, które stanowiły pierwotny wygląd świątyni Efrosiny Połockiej, taki, jaki był w XI wieku.
    W drugiej połowie XX wieku Mińsk pokazuje siebie jako miejsce które przeżywa odrodzenie i szybko odbuduje się i rozbudowuje się. W XXI wieku Mińsk to symbol kolejnej modernizacji o czym świadczą budowa współczesnego budynku biblioteki narodowej Białorusi, a również modernizacja dworcu kolejowego, który jest jednym z najbardziej wygodnych dworców w Europie. Jednocześnie dla mnie Mińsk jest symbolem hiperurbanizacji i biurokrocyzacji. Mińsk ujawnia się jako potężny centrum administracyjne.
    W XIX wieku Mińsk to symbol przygniębienia Białorusinów, ponieważ w 1795 roku miastu odebrano prawo magdeburskie, a jednocześnie w mieście mieścilil się władze gubiernskie. Jednocześnie Mińsk w XIX wieku to i symbol modernizacji Białorusi, ponieważ dość wcześnie tu była zbudowana droga kolejowa, pojawia się pierwsza na Białorusi sieć telefoniczna i pierwsza stacja prądz elektrycznego. Mińsk staje drugim centrum białoruskiego ruchu politycznego (poza Wilnem) i jest centrum wsparcia dla ruchu socjalistycznego i rewolucyjnego. W 1898 roku w mieście odbył się pierwszy zjazd RSDRP, poza tym miasto wspierało bardzo rewolucyjną partię eserów. Mińsk potwierdza swój status miasta rewolucyjnego w czasie rewolucji 1904-1905.
    Mińsk, który obecnie jest stolicą Białorusi – to miasto z niemal tysiącletniej historią, miasto które sięga swmi początkami do XI wieku. Pierwsza wzmianka o Mińsku to rok 1067, kiedy miasto to okazuje się w centrum walki między księstwem Kijowskim i księstwem Połockim, w 1067 roku odbywa się słynna bitwa na rzece Niemiha. Już w roku 1104 Mińsk wspomina się jako centrum odrębnego księstwa mińskiego, które w XII wieku przez jakiś czas nawet rywalizowało z księstwem połockim. W taki sposób Mińsk staje się symbolem feudalnego rozdrobnienia. W końcu Mińsk został pokonany i przez długi czas nie miał poważnego znaczenia.
    W połowie XIV wieku Mińsk wszedł w skład WKL, ale jest on po prostu miastem prowincjonalnym, które nie odgrywa znacznego poważnego znaczenia, które ustępuje znacznie innym białoruskim miastom, takim jak Połock.
    Po raz pierwszy Mińsk poważnie przemawia o sobie w 1566 roku, kiedy to Mińsk staje się stolicą województwa, z tego czasu właśnie Mińsk trwale wchodzi w czołówkę najważniejszych miast Białorusi i jako jeden z ośrodków białoruskiej państwowości. Mińsk dla Białorusinów w tym czasie to jeszcze w znacznym stopniu i symbol wolności, ponieważ miasto jednym z pierwszych otrzymało magdeburskie prawo na Białorusi.
    W drugiej połowie XVI – pierwszej połowie XVII wieku Mińsk jest symbolem szybkiego przemysłowego rozwoju, który przeżywała Białoruś w tym czasie, a jednocześnie miasto jest symbolem oporu przeciwko nowej uniackiej religii, na co wskazują liczne bunty ludności mińskiej w tym czasie i założenie potężnych bractw prawosławnych.
    W drugiej połowie XVII – pierwszej połowie XVIII wieku Mińsk znacznie podupada na znaczenie i jest symbolem strat, która poniosła Białoruś w czasie Potopu i wojny Północnej, a również licznych magnackich przepychanek.
    Literatura
    1. Шыбека З. Гарадская цывілізацыя. Беларусь і свет. Курс лекцый. Вільня, ЕГУ, 2009.
    2. Милерюс Н. Синхронизация и десинхронизация настоящего и прошлого на советском и постсоветском пространствах // P.S. Ландшафты: оптики городских исследований. Сборник научных трудов / отв. ред. Н. Милерюс, Б. Коуп. Вильнюс: ЕГУ, 2008
    3. Казакевич А. Символика места: забывание и фрагментация советского в ландшафте Минска
    4. Ластовский А., Балочкайте Р., Казакевич А. Память о Второй мировой войне в городском ландшафте Восточной Европы. Минск, 2009.
    5. Лінднэр Р. Гісторыкі і ўлада. Нацыятворчы працэс і гістарычная палітыка ў Беларусі XIX–XX ст. Спб.: Неўскі прасцяг, 2003. С
    6. Чепайтене Р. Культурное наследие в глобальном мире. Вильнюс: ЕГУ, 2010.
    7. Браточкин А. Память о Холокосте и нациестроительство в Беларуси и Украине (итоги 2000-х) // Перекрестки. 2013. № 1-2.
    8. Ушакин С. Отстраивая историю: советское прошлое сегодня // Неприкосновенный запас. 2011. № 6

  2. Konspekt. Mińsk jako miejsce pamięci w kontekście narratywu białoruskiego
    Mińsk, który obecnie jest stolicą Białorusi – to miasto z niemal tysiącletniej historią, miasto które sięga swmi początkami do XI wieku. Pierwsza wzmianka o Mińsku to rok 1067, kiedy miasto to okazuje się w centrum walki między księstwem Kijowskim i księstwem Połockim, w 1067 roku odbywa się słynna bitwa na rzece Niemiha. Już w roku 1104 Mińsk wspomina się jako centrum odrębnego księstwa mińskiego, które w XII wieku przez jakiś czas nawet rywalizowało z księstwem połockim. W taki sposób Mińsk staje się symbolem feudalnego rozdrobnienia. W końcu Mińsk został pokonany i przez długi czas nie miał poważnego znaczenia.
    W połowie XIV wieku Mińsk wszedł w skład WKL, ale jest on po prostu miastem prowincjonalnym, które nie odgrywa znacznego poważnego znaczenia, które ustępuje znacznie innym białoruskim miastom, takim jak Połock.
    Mińsk nabiera ponownie znaczenia w 1566 roku, kiedy t staje się stolicą województwa. Od z tego czasu Mińsk trwale wchodzi w sklad najważniejszych miast Białorusi i jako jeden z ośrodków białoruskiej państwowości. Mińsk dla Białorusinów w tym czasie to jeszcze w znacznym stopniu i symbol wolności, ponieważ miasto jednym z pierwszych otrzymało magdeburskie prawo na Białorusi.
    W drugiej połowie XVI – pierwszej połowie XVII wieku Mińsk jest symbolem szybkiego przemysłowego rozwoju, który przeżywała Białoruś. Jednocześnie miasto jest symbolem oporu przeciwko unii i grekokatlicyzmowi , na co wskazują liczne bunty ludności mińskiej w tym czasie i założenie potężnych bractw prawosławnych.
    W drugiej połowie XVII – pierwszej połowie XVIII wieku Mińsk znacznie podupada na znaczeniu i jest symbolem strat, która poniosła Białoruś w czasie wojen ze Szwedami i wojny Północnej, a również licznych magnackich przepychanek.
    W XIX wieku Mińsk to symbol upadku Białorusi, ponieważ w 1795 roku miastu odebrano prawo magdeburskie, a jednocześnie w mieście mieścilil się władze gubiernii.
    Jednocześnie Mińsk w XIX wieku to i symbol modernizacji Białorusi, ponieważ dość wcześnie była tu zbudowana trakcja kolejowa, pojawia się pierwsza na Białorusi sieć telefoniczna i pierwsza elektrownia. Mińsk staje drugim centrum białoruskiego ruchu politycznego (poza Wilnem) i jest centrum wsparcia dla ruchu socjalistycznego i rewolucyjnego. W 1898 roku w mieście odbył się pierwszy zjazd RSDRP, miasto wspierało rewolucyjną partię eserów. Mińsk potwierdza swój status miasta rewolucyjnego w czasie rewolucji 1904-1905.
    W XX wieku Mińsk staje się symbolem białoruskiej państwowości i symbolem radzieckiego państwa białoruskiego. Mińsk staje się symbolem szybkiej urbanizacji i industrializacji całej Białorusi. W 1939 miasto liczyło 240 mieszkańców, gdy w 1897 roku populacja wynosiła zaledwie 90 tys. mieszkańców.
    W latach 30 Mińsk to i najważniejsze na Białorusi miejsce pamięci ofiar stalinowskich, tutaj należy wyróżnić takie miejsce w strefie Mińska jak uroczysko Kuropaty.
    W latach 40 Mińsk staje się najważniejszy, miejscem oporu wobec okupanta nazistowskiego, o czym świadczy zabójstwo kierownika Mińska Kube. O wkładzie białoruskiego narodu w sprawe zwycięstwa nad nazizmem przypomina Obielisk Zwycięstwa w Mińsku. Innym ważnym miejscem pamięci jest obóz koncentracyjny w Trościeńcu gdzie ludność żydowska była poddana zagładzie, największy obóz koncentracyjny na terenie ZSRR, symbol zagłady narodu żydowskiego na Białorusi.
    W drugiej połowie XX wieku Mińsk pokazuje siebie jako miejsce które przeżywa odrodzenie i szybko odbuduje się i rozbudowuje się. W XXI wieku Mińsk to symbol kolejnej modernizacji o czym świadczą budowa współczesnego budynku biblioteki narodowej Białorusi, a również modernizacja dworca kolejowego, który jest jednym z najbardziej wygodnych dworców w Europie. Jednocześnie dla mnie Mińsk jest symbolem hiperurbanizacji i biurokracji i centrum administracyjne.

    Literatura
    1. Шыбека З. Гарадская цывілізацыя. Беларусь і свет. Курс лекцый. Вільня, ЕГУ, 2009.
    2. Милерюс Н. Синхронизация и десинхронизация настоящего и прошлого на советском и постсоветском пространствах // P.S. Ландшафты: оптики городских исследований. Сборник научных трудов / отв. ред. Н. Милерюс, Б. Коуп. Вильнюс: ЕГУ, 2008
    3. Казакевич А. Символика места: забывание и фрагментация советского в ландшафте Минска
    4. Ластовский А., Балочкайте Р., Казакевич А. Память о Второй мировой войне в городском ландшафте Восточной Европы. Минск, 2009.
    5. Лінднэр Р. Гісторыкі і ўлада. Нацыятворчы працэс і гістарычная палітыка ў Беларусі XIX–XX ст. Спб.: Неўскі прасцяг, 2003. С
    6. Чепайтене Р. Культурное наследие в глобальном мире. Вильнюс: ЕГУ, 2010.
    7. Браточкин А. Память о Холокосте и нациестроительство в Беларуси и Украине (итоги 2000-х) // Перекрестки. 2013. № 1-2.
    8. Ушакин С. Отстраивая историю: советское прошлое сегодня // Неприкосновенный запас. 2011. № 6

    • Bibliografia b. ciekawa, ale już raczej na pracę magisterską. Nie przypuszczam, ze lekturę tych wszystkich pozycji ma Pan sobą. Dla mnie okazją nadrobienia pary lektur.
      Co do samego konstektu:
      – trzeba nad nim popracować; winien on wykazywać zrozumienie przez Pana kategorii narracji.

    • Dokonałem w pańskim tekście istotnych korekt językowych. Dlaczego nie wspomina Pan o mińskim majdanie przed „sarkofagiem” ? Czy Mińsk był centrum opozycji w okresie lat 70-tych i 80-tych (Grupa Poddasze) ? Czy okresowi 1991 do chwili obecnej nie nalezy proporcjonalnie poświęcić więcej miejsca ?

  3. Mińsk jako miejsce pamięci
    w narratywu dziejów Białorusi na przykladzie podręczników Sahanowicza i Szybieki.
    To jest temat pracy semestralnej.

  4. Narratywy historii Białorusi
    Moim zdaniem istnieje kilka narratywów Białorusi, chociaż należy przyznać że w tej kwestii fachowcem wcale nie jestem. A jednak chciałbym wyróżnić trzy najważniejsze narratywy historii Białorusi, którymi są narratyw sowiecki, narratyw oficjalny (nazwałbym go inaczej narratyw postsowiecki) i narratyw alternatywny.
    Zacznijmy od narratywu sowieckiego, który chociaż można stwierdzić jest już nieaktualny, ale wciąż wywiera znaczny wpływ na oficjalny narratyw władzy białoruskiej. Ten narratyw zaczyna się kształtować w latach 20 XX wieku. Kładzie akcent na jedności ziemi białoruskiej z innymi państwami wschodniosłowiańskimi, którymi są Ukraina i Rosja. Mówi tez, że Białoruś była integralną częścią Rusi Kijowskiej i toczyły się tam te same procesy.
    Stworzenie WKL ten narratyw rozpatruje jako podbicie Białorusi przez litwińskich feudałów. Również Rzeczpospolita rozpatruje się jako państwo polsko-litewskie, gdzie naród białoruski ulegał eksploatacji i gnębieniu.
    Kluczowym momentem, w ramach tego narratywu, jest włączenie Białorusi w skład Imperium Rosyjskiego, dzieki czemu Białorusini połączyli się z żywiołem wschodniosłowiańskim. W sowieckiej narracji XX wieku szczególny akcent kładzie się na rewolucję październikową, ogłoszenie białoruskiej republiki radzieckiej, stworzeniu ZSRR i Wielkiej wojnie Ojczyźnianej, a również na gospodarczych osiągnięciach industrializacji. Ten narratyw rozpatruje historię Białorusi w ramach zmian poszczególnych układów społeczno-gospodarczych.
    Narratyw oficjalny również rozpatruje historię Białorusi pod względem zmiany poszczególnych układów i w wielu aspektach dziedziczy sowiecki rozpatrywanie historii, jednak dodaje do tego czynnik kulturalny. Uwaga zwraca się na białoruskie księstwa Połockie i Turowskie jako zarzewia białoruskiej państwowości. WKL ujawnia się jako państwo białorusko-litewskie, jako symbioz militarnej siły litwinów i osiągnięć cywilizacyjnych ludu terenu nowoczesnej Białorusi. Podkreśla się rola takich władców jako Wsiesław Czarodziej i Witowt. Jako duże osiągnięcie pokazany III Statut WKL. Natomiast podkreśla się, że białoruska elita ulegała stopniowej polonizacji i włączenie Białorusi w skład Imperium Rosyjskiego traktuje się pozytywnie, bo załatwiło to lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego. W XX wieku akcent robi się na stworzeniu współczesnej białoruskiej państwowości. Zachodnia Białoruś w składzie Polski traktuje się jako ziemia gnębione. Dość powierzchownie omawiają się negatywne strony sowieckiej państwowości takie jak masowe represje stalinowskie. Kluczowym jest i pod wieloma względami centralnym jest temat wielkiej wojny ojczyźnianej i tragedia białoruskiego narodu w tym czasie-
    Ostatni dyskurs, na który chciałbym skupić uwagę to narratyw alternatywny. Często rozpatruje współczesną ludność białoruską jako mieszaną ludność bałtyjsko-słowiańską czy słowiańsko-bałtyjską, co ma różnić białorusinów od innych narodów wschodniosłowiańskich. Nie neguje się znaczenie pierwszych księstw wschodniosłowiańskicj na terenie Białorusi, lecz podkreśla się rola i znaczenie WKL, pokazuje się ono raczej jako państwo białoruskie, Wielka Białoruś i potęga wschodnioeuropiejska czy nawet europiejska. Wejście w skład Imperium Rosyjskiego traktuje się raczej negatywnie, co ma udowadniać powstania w XIX wieku. W XX wieku akcent robi się na ogłoszeniu BRL, na rozwoju białoruskiego ruchu niepodległościowego w końcu XIX początku XX wieku. Zwraca się więcej uwagi na ujemne strony sowieckiej państwowości jak masowe represje, rusyfikacja, kolektywizacja. W świętym dla oficjalnego narratywu temacie Wielkiej wojny ojczyźnianej zwraca się uwagę na kolaborację i działalność Armii Krajowej na Białorusi. W drugiej połowie XX wieku tematem który przyciąga dużo uwagi jest wypadek w Czarnobylu.

  5. Nikołaj Iwanowicz Jermałowicz (29 kwietnia 1921 — 5 marca 2000) – Nikołaj Jermołowicz jest założycielem nowej białoruskiej historiografii romantycznej, która była sprzeczna z oficjalną radziecką koncepcją historii Białorusi. Prace Jermołowicza w znacznym stopniu wpłynęły na kształtowanie się współczesnej myśli społecznej i historiografii Białorusi. Z powodów politycznych główne prace koncepcyjne Jermołowicza nie mogły pojawić się w oficjalnej prasie, dlatego rękopisy Jermołowicza w latach 1970-1980 były publikowane w nieocenzurowanej prasie. Rozpowszechnił w samizdacie pracę „śladami jednego mitu: czy był litewski podbój Białorusi?». Szczególną uwagę poświęcał historii politycznej dawnych ziem Białorusi. Szczegółowo przyjrzał się wydarzeniom z IX-XIII wieku. na podstawie analizy źródeł historycznych. Obalił tezę rosyjskich historyków o podboju przez „letuwisów” (terminologia autora) ziem białoruskich w 2 połowie XIII wieku. Zlokalizował terytorium historycznej Litwy w obrębie dzisiejszego terytorium Republiki Białorusi, Wielkie Księstwo Litewskie określił jako państwo białoruskie.
    Aleksander Konstantinowicz Krawcewicz (ur. 13 września 1958) – bada materialną kulturę miast, miasteczek i zamków Zachodniej Białorusi XIV—XVII w. (Oszmiany, Grodno, Lida, Lubcza, Mir, Nowogródek itp.). Autor prac z zakresu średniowiecznej historii Białorusi. Opracował koncepcję utworzenia Wielkiego Księstwa Litewskiego jako państwa bałto-słowiańskiego. Doszedł do następujących głównych wniosków: 1.WKŁ powstało w połowie 13 w. w bałto-słowiańskiej strefie kontaktowej 2.Impulsem do rozpoczęcia procesu tworzenia państwa było zagraniczne zagrożenie ze strony Złotej Ordy i Zakonu Krzyżackiego. 3.Istnienie wczesnofeudalnej Bałtyckiej formacji Państwowej (Unii lub Konfederacji) – prekursora WKL nie można uznać za udowodnione, jest to najprawdopodobniej mit. 4. Początkiem WKL był, powstały około 1248 związek wschodniosłowiańskiego miasta Nowogródka z Bałtyckim nobilem Mindowgiem. 5.WKL. od początku było bietnicznym Państwem Bałto-wschodniosłowiańskim z dominacją elementu wschodniosłowiańskiego.
    Riabcewicz Walentin Naumowicz (26 listopada 1934 – 29 maja 2008). – W. N. Riabcewicz jest autorem 4 monografii, ponad 100 artykułów naukowych i 300 encyklopedycznych. Jego pierwsza książka „O czym mówią monety” (1968) szybko zniknęła z półek sklepowych, stając się książką biurkową profesjonalnych numizmatyków i kolekcjonerów. W 1995 roku ukazała się drukiem „Numizmatyka Białorusi”, która w istocie jest encyklopedią obiegu pieniężnego na terytorium Białorusi od czasu pojawienia się pierwszych monet (I-II w.) do końca XX wieku. w 1995 roku opublikowano kolejną gruntowną pracę naukowca „rosyjsko-polskie” monety z epoki Piotra I”, która stała się tematem jego pracy doktorskiej, obronionej w 1996 roku. W oparciu o analityczne rozumienie obfitej historiografii, wprowadzanych po raz pierwszy do obiegu naukowego źródeł archiwalnych i numizmatycznych rozwiązano szereg problemów, będących przedmiotem zaciekłej dyskusji numizmatyków od końca XVIII w. Bez przesady można powiedzieć, że prace W. N. Riabtsewicza stworzyły nowy kierunek w nauce historycznej-numizmatyka Białorusi.
    Piotr Iwanowicz Brygadyn (ur. 24 sierpnia 1949 ) – badał działalność organizacji eserowskich na terenie Białorusi od końca XIX w. do lutego 1917 r. w monografii „Eserzy na Białorusi (koniec XIX-luty 1917 r.) ” (1994 r.). Bada historię powstania i działalności lokalnych organizacji partii socjalistów-rewolucjonistów w guberniach białoruskich od jej powstania do lutego 1917 r. Jednym z ośrodków, w których powstała partia Socjalistów- rewolucjonierów, była Białoruś. Organizacje eserowskie miały silne pozycje w Witebsku, Mohylewie, Homlu, Mińsku, Bobrujsku, Pińsku i innych miastach i miasteczkach. Również kluczowe znaczenie ma jego monografia «Między Wschodem a Zachodem: kształtowanie państwowości i integralności terytorialnej Białorusi (1917-1939 r.)».

  6. Wycieczka dla Francuzów. Mińsk w XX wieku.
    Obecnie Mińsk jest politycznym, gospodarczym, naukowym i kulturalnym centrum Białorusi. Miasto położone jest w pobliżu geograficznego centrum Białorusi. Powierzchnia wynosi 348,85 km kw., Ludność – 1 mln 966,3 tys. osób (wrzesień 2016), czyli 20% ogółu ludności republiki. Lecz należy powiedzieć że to miasto przeżyło trudną i burzliwą historię, szczególnie w XX wieku.
    Na początku XX wieku Mińsk wchodził w skład Imperium Rosyjskiego. W 1901 roku w Mińsku z wielkim sukcesem odbyła się jubileuszowa wystawa rolniczo-rzemieślniczo-przemysłowa tak zwanego Północno-Zachodniego kraju.
    W latach rewolucji 1905-1907 Mińsk wszedł w szereg ważnych ośrodków walki antyrządowej. Swoje struktury partyjne utworzyły tu po raz pierwszy ogólnorosyjskie partie centroprawicowe – monarchiści, oktiabryści, kadeci. Ale mieli one znacznie mniejszy wpływ, niż partie lewicowe. Drugiego dnia po ogłoszeniu carskiego „manifestu” o wolności, 18 października 1905 roku, w Mińsku z rozkazu gubernatora P. Kurłowa na Placu Dworcowym żołnierze rozstrzelali uczestników 20-tysięcznego wiecu. Do 100 osób zginęło, a około 300 zostało rannych.
    Wraz z wybuchem I wojny światowej utworzono miński Okręg Wojskowy zamiast zniesionego Wileńskiego. Władza sowiecka w Mińsku ustanowiona 25 października 1917 roku, ale ostatecznie ustaliła się dopiero w 1920 roku po wyzwoleniu miasta od Niemców i ukończenia wojny z Polską. Mińsk staje się stolicą Białoruskiej Republiki. Po wojnie domowej rozpoczęto odbudowę Mińska. W latach 30 uruchomiono tramwaj miejski i radio. W 1929 roku powstaje Akademia Nauk BSRR. Jeszcze w 1921 roku został stworzony pierwszy na Białorusi uniwersytet – Białoruski Uniwersytet Państwowy. W latach 30-40 wybudowano dom Rządu, główny budynek Akademii Nauk, kampus uniwersytecki, Hotel „Białoruś”, Dom oficerów, Dom Druku i inne ważne budynki. W przededniu Drugiej Wojny światowej w stolicy Białoruskiej SRR mieszkało ponad 250 tys. ludzi.
    Już w pierwszych dniach wojny z Niemcami lotnictwo wroga poddało Mińsk zmasowanym bombardowaniom. Wraz z początkiem okupacji w mieście rozwinęło swoją działalność mińskie podziemie partyjne. Jego centrum był miński węzeł kolejowy. Ważnym wydarzeniem w historii Mińska jest zamach na W. Kubę 22 września 1943 roku. W czasie okupacji w mieście działało 116 grup i organizacji konspiracyjnych. W okresie okupacji od 28 czerwca 1941 roku do 3 lipca 1944 roku najeźdźcy utworzyli w Mińsku i okolicach kilka obozów koncentracyjnych, najbardziej znanym wśród których jest obóz śmierci Trościniec. Również zostało utworzone mińskie Getto w celu likwidacji Żydów. Od niemiecko-faszystowskich najeźdźców Mińsk został uwolniony podczas Białoruskiej ofensywnej operacji ” Bagration”.
    Po wyzwoleniu Mińsk leżał w ruinie. Z 332 przedsiębiorstw ocalało 19. Okupanci zniszczyli 79 szkół i technikum, 80% mieszkań. Plądrowaniu uległa Galeria sztuki, Filharmonia, Akademia Nauk, Biblioteka Mińska, Uniwersytet miński, Teatr Opery i Baletu, wiele szkół, muzeów.
    Mińsk został odbudowany do 1950 roku, choć prace konserwatorskie trwały jeszcze wiele lat. W latach 1950-60 Mińsk został zbudowany głównie wzdłuż obecnej Alei Niepodległości. Od 1980 Mińsk rósł w kierunku południowo-zachodnim i zachodnim. Na mapie miasta pojawiły się dzielnice mieszkaniowe Wieśnianka, Malinówka, Urucze, Krasny Bór, Kuncewszczyzna, Sucharewo. W 1984 oddano do użytku pierwszą linię mińskiego metra.
    Od 1991 Mińsk zaczął nabierać cech nowoczesnego miasta stołecznego. Ukończono budowę wielu obiektów z poprzedniego okresu, wzniesiono nowy budynek dworca kolejowego. W 2006 roku w Mińsku wybudowano nowy budynek Narodowej Biblioteki Białorusi.
    Na początku XXI wieku Mińsk jest stolicą niepodległej Białorusi, największym ośrodkiem przemysłowym i kulturalnym. W mieście znajduje się około 300 zakładów przemysłowych, kilkadziesiąt uczelni wyższych, ponad 150 placówek oświatowych.

  7. Wycieczka dla Francuzów. Krótka historia miasta Mińsk

    Miasto Mińsk powstało około 900 lat temu u zbiegu rzek Świsłocz i Neminga. W kronikach był również nazywany jako Menesk, Mensk. Pochodzenie tej nazwy ma kilka wersji, z których jedna jest związana z bohaterem Meneskiem.
    Krótka historia powstania Mińska może rozpocząć się od pierwszej wzmianki w kronikach o Mińsku, odnoszącej się do 1067 roku: nad rzeką Niemigą doszło do bitwy, która jest również opisana w „słowie o Pułku Igoriewie”, w wyniku której Mińsk został pokonany, a mieszkańcy wzięci do niewoli. Wojny książęce wielokrotnie wymazywały z powierzchni Ziemi Mińsk, ale on, podobnie jak ptak Feniks, odradzał się.
    Aż do XIII wieku miasto było przedmiotem sporu poszczególnych Książąt. Na początku XIV wieku Księstwo mińskie weszło w skład Wielkiego Księstwa Litewskiego, a w 1569 roku w jego ramach połączyło się z Królestwem Polskim, tworząc federacyjne Państwo Rzeczpospolitę.
    Przez kilka stuleci ziemie mińskie otrzymały spokojne wytchnienie. Mińsk aktywnie się rozwijał i do połowy XVII wieku stał się ważnym ośrodkiem gospodarczym i kulturalnym Rzeczypospolitej. Stopniowo prawosławie ustępuje miejsca katolicyzmu, białoruska szlachta miesza się z polską.
    Wojna rosyjsko-Polska 1654-1667 złamała wielowiekowy pokój, w wyniku czego Mińsk został po raz kolejny całkowicie zniszczony. W wyniku wojny północnej miasto zostało zdobyte w 1708 roku przez Szwedów, a następnie, w 1709 roku zdobyte przez wojska rosyjskie. Zniszczenia wpłynęły również na gospodarkę, nastąpił okres upadku gospodarczego, miasto przestało być znaczące w Rzeczypospolitej.
    Od 1793 roku, w wyniku rozbioru Rzeczypospolitej, Mińsk wszedł w skład Imperium Rosyjskiego jako stolica guberni mińskiej. Rozpoczął się nowy etap rozwoju: liczba ludności wzrosła, odbudowano miasto, brukowano ulice, otwarto pierwszy publiczny park, bibliotekę, Teatr, ukazała się pierwsza gazeta drukowana, rozpoczęto budowę dwu – i trzypiętrowych domów, domy budowano tylko z kamienia. Przez Mińsk przeszła linia kolejowa Moskwa-Warszawa, która dała nowy impuls rozwojowi miasta. Pojawił się wodociąg, telefon, elektrownia. W mieście było 23 placówki oświatowe. W 1912 roku ludność Mińska wynosiła już 100 000 osób (w stosunku 3 000 osób w 1709 roku).
    W 1919 roku powstała Socjalistyczna Republika Radziecka Białoruś, której stolicą był Mińsk. Przed wybuchem II Wojny Światowej Mińsk aktywnie się rozwija: Nauka, Edukacja, przemysł, transport, rolnictwo. Mińsk staje się ważnym ośrodkiem gospodarczym kraju.
    W czasie wojny 1941-1945 Mińsk został prawie całkowicie zniszczony. Po zakończeniu wojny miasto zostało odbudowane w krótkim czasie. Mińsk ponownie stał się centrum gospodarczym i kulturalnym. i stał się jeszcze piękniejszy!
    A dziś Mińsk jest dużym nowoczesnym rozwiniętym miastem, który jest dumą Białorusi.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

%d blogerów lubi to: